Аналіз особливостей вивалоутворення приконтурних порід виїмкових виробок та шляхи підвищення їх стійкості

Автор(и)

  • В.Г. Яковенко ПрАТ «Шахтоуправління «Покровське», Покровськ, Україна Автор
  • В.І. Бондаренко Національний технічний університет «Дніпровська політехніка», Дніпро, Україна Автор
  • М.В. Петльований Національний технічний університет «Дніпровська політехніка», Дніпро, Україна Автор
  • І.А. Ковалевська Національний технічний університет «Дніпровська політехніка», Дніпро, Україна Автор
  • Д.В. Драгун Національний технічний університет «Дніпровська політехніка», Дніпро, Україна Автор

DOI:

https://doi.org/10.33271/crpnmu/76.127

Ключові слова:

вивали, тріщинуватість, нестійкі породи, прохідницькі роботи, очисні роботи, ін’єкційне закріплення

Анотація

Мета. Виявлення та вивчення умов і особливостей вивалоутворення приконтурних порід при проведенні виїмкових виробок, а також висунення перспективних пропозицій щодо шляхів підвищення їх стійкості. Методика. Для досягнення поставленої мети виконано збір, аналіз та систематизацію фактичних шахтних даних щодо вивалів порід при проведенні виїмкових виробок і виконанні очисних робіт, умов їх виникнення на ПрАТ «ШУ «Покровське». Для визначення гранулометричного складу порід вивалів відібрано зразки алевроліту та пісковику після фактичних вивалів покрівлі й досліджено їх кусковатість із застосуванням фотозйомки та обробка зображень у спеціальному програмному продукті. Результати. Визначено, що найбільша інтенсивність вивалів порід спостерігалась у зонах впливу геологічних порушень, причому найчастіші та найбільші за геометричними розмірами вивали характерні при наявності у покрівлі алевролітів. Досліджено гранулометричні характеристики алевроліту та пісковику у результаті обвалення покрівлі під час проведення гірничих виробок та встановлено, що за характером їх фракційного складу й кусковатості найбільш ефективним способом зміцнення є ін’єкційне нагнітання у тріщинуватий масив поліуретанових смол. Сформована концепція попереднього ін’єкційного закріплення нестійкого приконтурного масиву на стадії проведення виїмкової виробки для подальшого збереження його цілісності при виконанні очисних робіт. Наукова новизна полягає у виявленні особливостей та умов вивалоутворення приконтурних порід виїмкових штреків при проведенні виробок у складних геотехнічних умовах, що дало змогу обґрунтувати ін’єкційне закріплення поліуретановими смолами як перспективний захід підвищення стійкості виїмкової виробки. Практична значимість. Вивчення умов та особливостей вивалоутворення нестійких приконтурних порід виїмкової виробки є основою обґрунтування технології ін’єкційного зміцнення, при здійсненні якої досягається цілісність масиву, ліквідуються технологічні простої та досягається безпека ведення гірничих робіт.

Посилання

1. Wang, Q., Song, X., & Liu, Y. (2020). China's coal consumption in a globalizing world: Insights from multi-regional input-output and structural decomposition analysis. Science of the Total Environment , 711 , 134790. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2019.134790

2. Spencer, D. (2019). BP statistical review of world energy statistical review of world. World Energy , 68 , 1–69.

3. Bondarenko, V., Salieiev, I., Kovalevska, I., Chervatiuk, V., Malashkevych, D., Shyshov, M., & Chernyak, V. (2023). A new concept for complex mining of mineral raw material resources from DTEK coal mines based on sustainable development and ESG strategy. Mining of Mineral Deposits , 17 (1), 1–16. https://doi.org/10.33271/mining17.01.001

4. Griadushchiy, Y., Korz, P., Koval, O., Bondarenko, V., & Dychkovskiy, R. (2007). Advanced experience and direction of mining of thin coal seams in ukraine. technical, technological and economical aspects of thin-seams coal mining. International Mining Forum , 2–7. https://doi.org/10.1201/noe0415436700.ch1

5. Khorolskyi, A., Hrinov, V., Mamaikin, O., & Fomychova, L. (2020). Research into optimization model for balancing the technological flows at mining enterprises. E3S Web of Conferences , 201 , 01030. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202020101030

6. Lu, G., & Ni, P. (2023). Support control design of mining roadway under goaf of close-distance coal seam. Sustainability , 15 (6), 5420. https://doi.org/10.3390/su15065420

7. Bondarenko, V., Symanovych, H., Kicki, J., Barabash, M., & Salieiev, I. (2019). The influence of rigidity of the collapsed roof rocks in the mined-out space on the state of the preparatory mine workings. Mining of Mineral Deposits , 13 (2), 27–33. https://doi.org/10.33271/mining13.02.027

8. Malkowski, P., & Ostrowski, L. (2019). Convergence monitoring as a basis for numerical analysis of changes of rock-mass quality and Hoek-Brown failure criterion parameters due to longwall excavation. Archives of Mining Sciences , 64 (1), 93–118. https://doi.org/10.24425/ams.2019.126274

9. Sakhno, I., Liashok, Ia., Sakhno, S., & Isaienkov, O. (2022). Method for controlling the floor heave in mine roadways of underground coal mines. Mining of Mineral Deposits , 16 (4), 1–10. https://doi.org/10.33271/mining16.04.001

10. Bondarenko, V., Kovalevska, I., Symanovych, H., Barabash, M., & Snihur, V. (2018). Assessment of parting rock weak zones under the joint and downward mining of coal seams. E3S Web of Conferences , 66 , 03001. https://doi.org/10.1051/e3sconf/20186603001

11. Xie, J., Xu, J., & Wang, F. (2018). Mining-induced stress distribution of the working face in a kilometer-deep coal mine – A case study in Tangshan coal mine. Journal of Geophysics and Engineering , 15 (5), 2060-2070. https://doi.org/10.1088/1742-2140/aabc6c

12. Petlovanyi, M., Ruskykh, V., Zubko, S., & Medianyk, V. (2020). Dependence of the mined ores quality on the geological structure and properties of the hanging wall rocks. E3S Web of Conferences , 201 , 01027. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202020101027

13. Zhang, J., Yang, W., Lin, B., Zhang, J., & Wang, M. (2019). Strata movement and stress evolution when mining two overlapping panels affected by hard stratum. International Journal of Mining Science and Technology , 29 (5), 691–699. https://doi.org/10.1016/j.ijmst.2019.07.001

14. Ma, C., Guo, X., Zhang, L., Lu, A., Mao, X., & Li, B. (2021). Theoretical analysis on stress and deformation of overburden key stratum in solid filling coal mining based on the multilayer winkler foundation beam model. Geofluids , 2021 , 6693888. https://doi.org/10.1155/2021/6693888

15. Petlovanyi, M., Malashkevych, D., Sai, K., Bulat, I., & Popovych, V. (2021). Granulometric composition research of mine rocks as a material for backfilling the mined-out area in coal mines. Mining of Mineral Deposits , 15 (4), 122–129. https://doi.org/10.33271/mining15.04.122

16. Li, M., Zhang, J., Wu, Z., & Sun, K. (2019). Calculation and monitoring analysis of stress distribution in a coal mine gob filled with waste rock backfill materials. Arabian Journal of Geosciences , 12 (14), 418. https://doi.org/10.1007/s12517-019-4584-9

17. Malashkevych, D., Petlovanyi, M., Sai, K., & Khalymendyk, O. (2022). Influence of rock leaving in the longwall face goaf on the extraction drift stability. ARPN Journal of Engineering and Applied Sciences , 17 (21), 1924–1934.

18. Bondarenko, V., Kovalevska, I., Cawood, F., Husiev, O., Snihur, V., & Jimu, D. (2021). Development and testing of an algorithm for calculating the load on support of mine workings. Mining of Mineral Deposits , 15 (1), 1–10. https://doi.org/10.33271/mining15.01.001

19. Masny, W., Nita, L., & Ficek, J. (2023). Case study of rock bolting in a deep coal mine in Poland. Archives of Mining Sciences , 67 (1), 79–94. https://doi.org/10.24425/ams.2022.140703

20. Krykovskyi, O., Krykovska, V., & Skipochka, S. (2021). Interaction of rock-bolt supports while weak rock reinforcing by means of injection rock bolts. Mining of Mineral Deposits , 15 (4), 8–14. https://doi.org/10.33271/mining15.04.008

21. Pivnyak, G., Bondarenko, V., Kovalevs'ka, I., & Illiashov, M. (2013). Mining of mineral deposits. London, United Kingdom: CRC Press. https://doi.org/10.1201/b16354

22. van Eldert, J., Funehag, J., & Schunnesson, H. (2021). Drill monitoring for rock mass grouting: Case study at the Stockholm Bypass. Rock Mechanics and Rock Engineering , 54 , 501–511. https://doi.org/10.1007/s00603-020-02279-w

23.Xiang, Z., Zhang, N., Zhao, Y., Pan, D., Feng, X., & Xie, Z. (2022). Experiment on the silica sol imbibition of low-permeability rock mass: With silica sol particle sizes and rock permeability considered. International Journal of Mining Science and Technology , 32 (5), 1009–1019. https://doi.org/10.1016/j.ijmst.2022.07.003

24. Wang, J., Xu, J., Nie, Z., Liu, L., Qin, M., & Ou, R. (2021). Creep fracture characteristics of fractured rock mass strengthened with toughened epoxy resin. Advances in Civil Engineering , 2021 , 1582745. https://doi.org/10.1155/2021/1582745

25. Баранов, В.А., & Янжула, А.С. (2016). Горно-геологические условия поля ШУ «Покровское». Геотехнічна Механіка , 129 , 75–81.

26. КД 12.06.204-99. Геологічні роботи на вугледобувних підприємствах України: Інструкція. Керівний документ Міністерства палива та енергетики України . (1999). Київ, Україна: Міністерство палива та енергетики України.

27. Булат, А.Ф., Бунько, Т.В., Шейко, А.В., & Кокоулін, І.Є. (2018). Зниження ризику обвалень під час проведення гірничих виробок. Геотехнічна Механіка , 141 , 134–142.

28. Hao, M., Li, X., Zhong, Y., Zhang, B., & Wang, F. (2021). Experimental study of polyurethane grout diffusion in a water-bearing fracture. Journal of Materials in Civil Engineering , 33 (3). https://doi.org/10.1061/(asce)mt.1943-5533.0003612

29. Arndt, B., DeMarco, M., & Andrew, R. (2008). Polyurethane resin (PUR) injection for rock mass stabilization (No. FHWA-CFL/TD-08-004) . United States. Federal Highway Administration. Central Federal Lands Highway Division.

Завантаження

Опубліковано

2020-01-01

Номер

Розділ

Статті